Sayt test rejimida ishlamoqda!
Ishonch telefoni: 1243
Devonxona: 71 206-70-30

G‘o‘za

AGRO.UZ > G‘o‘za
AGRO.UZ > G‘o‘za

G‘o‘za o‘simligi gulxayridoshlar oilasining Gossypium L. avlodiga mansub. G‘o‘za issiqsevar o‘simlik. Turli tuproqlarda, bo‘z tuproq, soz tuproq, qumoq, qumli, toshloq, yer osti suvi yaqin joylashgan o‘tloqi-botqoq tuproqlarda ham o‘saveradi.

Paxtachilik – ko‘pgina mamlakatlar qishloq xo‘jaligining yetakchi tarmog‘i hisoblanadi. Dunyoning 84 mamlakatida g‘o‘za o‘stiriladi. Paxta tolasini ishlab chiqarish bo‘yicha eng yuqori ko‘rsatkich Xitoyda – 6,929 mln tonnani tashkil qiladi. Keyingi o‘rinlarda: Hindistonda – 6,634 mln tonna, AQSHda – 2,811 mln tonna, Pokistonda – 2,076 mln tonna, Braziliyada – 1,705 mln tonnani tashkil etadi. So‘nggi yillarda yurtimizda oziq–ovqat xavfsizligini taʼminlash, qishloq joylarda bandlikni hal etish, ko‘p tarmoqli fermer xo‘jaliklarni ko‘paytirish maqsadida paxta ekin maydonlari biroz kamaytirildi, yaʼni ekin maydonlarining bir qismi g‘alla, meva va sabzavot ekinlari uchun ajratildi. Biroq, bu bilan g‘o‘za ekini uchun bo‘lgan eʼtibor kamaymadi, aksincha fan va yangi texnologiyalar qo‘llash, almashlab ekish tizimini takomillashtirish, mehnat samaradorligini va paxta hosildorligini oshirish hisobiga yalpi paxta hosilini kamaytirmaslik vazifasi qo‘yilgan.

Yurtimizning turli viloyatlarida g‘o‘zaning 36 (34 ta o‘rta tolali va 2 ta ingichka tolali) navi o‘stiriladi.

G‘o‘za navlari

Poyasi mustahkam, yotmaydi, poya va barglari o‘rtacha tukli. Ko‘saklari o‘rtacha, ovalsimon, chigiti o‘rtacha tukli, kulrang. Tolasi oq rangli, o‘suv davri 120–125 kun. Bitta ko‘sagidagi paxtasining vazni 6,2 gr. Tolasining uzunligi 34–35 mm, uzilish kuchi 28,6 g. k.teks, pishiqligi 4,9–5,0 g.k., metrik nomeri 5880–5950, tola chiqishi 36,8–37,2 foiz. Mikroneyri 4,8–4,9, 1000 dona chigiti og‘irligi 119-125 gr. Tolasi V sanoat tipiga mansub.

Qayerda yaratilgan: O‘zPITIning Andijon filiali

2006-yil Davlat reyestriga kiritilgan.

Mamlakatimiz hududida Andijon, Namangan va Farg‘ona viloyatlarida ekish uchun tavsiya qilingan.

O‘sish davri – 120 – 127 kun.
Bitta ko‘sakdagi paxta vazni – 5,9- 7,5 g.
Tola uzunligi – 35,0 – 36,0 mm.
Tola chiqimi – 35,5 – 36,5%.
Tolasining mayinligi – 6000 -6200.
Tolaning pishiqligi – 4,5 – 4,6 gk.
Mikroneyri – 4,2 – 4,6.
Tola tipi – IV.
Hosildorligi – 40,0 – 50,0 s/ga.
Qayerda yaratilgan: O‘zbekison

Muallifi: A. Batalov

1990-yil Davlat reyestriga kiritilgan.

Mamlakatimiz hududida Buxoro, Qashqadaryo va Navoiy viloyatlarida ekish uchun tavsiya qilingan.

Bo‘yi 100-120 sm. O‘suv shoxi 1ta, hosil shoxlari 1,0-1,5 tipga mansub. Poyasi va shoxi o‘rtacha tuklangan. 1000 dona chigit vazni 128-132 g., sarg‘ish tukli, vilt bilan kasallanish darajasi 1-3%. Bir dona ko‘sagidagi paxta vazni 6,6-7,0 g. Navning o‘rtacha o‘suv davri: shimoliy mintaqalarda 122-125 kun, janubiy mintaqalarda 115-118 kun bo‘lib, bu hududlarda o‘rtapishar hisoblanadi.

Tolasi IV-tipga mansub,  tolasining solishtirma uzilish kuchi 32,5-33,4 gs/teks. tola chiqishi 37,5-38,0%, tola shtapel uzunligi 35-36 mm. Mikroneyr 4,1-4,4, tola uzunligi (UHI) 1,22-1,24 dyuym.

Qayerda yaratilgan: sobiq O‘zbekiston G‘o‘za seleksiyasi va urug‘chiligi ilmiy tadqiqot instituti.

2020-yil Davlat reyestriga kiritilgan.

Mamlakatimiz hududida Sirdaryo viloyatida ekish uchun tavsiya qilingan.

Nav o‘rtapishar, nihollari unib chiqqandan birinchi ko‘sagi ochilgungacha bo‘lgan davr 110-120 kun. Poyasi baquvvat, yotib qolmaydi. Ko‘saklar vazni 6,0-6,4 g, cho‘zinchoq-ovalsimon shaklda, tumshuqchali, yashil rangda, asosan 5 chanoqli, yetilganda erkin ochiladi, paxtasi to‘kilib ketmaydi.

Tolasining sanoat tipi IV bo‘lib, tola rangi oppoq, chiqimi 37-38 %, uzunligi 34-35 mm, tola pishiqligi 4,4 g.s., mayinligi 6100-6400 mn, tolani uzilish uzunligi 28-29 g.k/teks, mikroneyri 3,9-4,4, o‘rtacha dyuym uzunligi 1,20 ga teng. 1000 dona chigit vazni 110-115 g bo‘lib, qalin kulrang tuklanishga ega. Navning o‘rtacha hosildorligi 36-42 s/ga.

Qayerda yaratilgan: G‘o‘za seleksiyasi va urug‘chiligi ilmiy tadqiqot instituti.

Mualliflar: S. Rahmonqulov, Sh. Namazov, A. Amanturdiyev va boshqalar.

2016-yil Davlat reyestriga kiritilgan.

Mamlakatimiz hududida Andijon viloyatida ekish uchun tavsiya qilingan.

Tuplari yirik konus shaklida, bo‘yi 100-110 sm. 1000 dona chigiti massasi 112-117 g., sarg‘ish tukli. Ko‘sakdagi paxtaning vazni 4.7-5.6 g. Nihollar unib chiqqandan birinchi ko‘sak ochilguncha bo‘lgan davr: o‘rta va shimoliy mintaqalarda 116-120 kun, janubiy mintaqalarda 108-114 kun bo‘lib, bu hududlarda ertapishar hisoblanadi.

Tolasi IV-tipga mansub, tolasining shtapel uzunligi 33,0-35,0 mm., solishtirma uzilish kuchi 27.6 gk/teks, chiziqli zichligi 178 m/teks. Tola chiqishi 37.4-39.0%. Mikroneyr ko‘rsatkichi 4.1-4.4. Nav tolasi dunyo bozorida xaridorgir.

Qayerda yaratilgan: O‘zbekiston g‘o‘za seleksiyasi va urug‘chiligi ilmiy tadqiqot institutining Qizil-Rovot tajriba xo‘jaligi.

Mualliflar: Avtonomov Vik., Sh. Namazov va boshqalar

2009-yil Davlat reyestriga kiritilgan.

Mamlakatimiz hududida Namangan va Farg‘ona viloyatlarida ekish uchun tavsiya qilingan.

Tezpishar nav. O‘suv davri 105-115 kun. Ko‘sagi yirik, 4-5 chanoqli, tuxumsimon-burunli, (6,0-7,0 gr.), paxta chanoqdan to‘kilib ketmaydi. Tola chiqimi 35,0-36,0 %, uzunligi 35,0-36,0 mm., pishiqligi 4,5 g.k., mikroneyri ko‘rsatkichi 4,4-4,6. Chigiti yirik, kulrang. 1000 ta chigit og‘irligi 130-135 g., moy miqdori 19-20%.

Qayerda yaratilgan: O‘zbekiston Qishloq va Suv xo‘jaligi Vazirligi tasarrufidagi sobiq G‘o‘za seleksiyasi va urug‘chiligi ilmiy tadqiqot instituti.

Mualliflar: Kim R.G., Amanturdiyev A.B. va boshqalar.

1999-yil Davlat reyestriga kiritilgan.

Mamlakatimiz hududida Samarqand va Xorazm viloyatlari, Qoraqalpog‘iston respublikasida ekish uchun tavsiya qilingan.

Bir ko‘sak paxtasining vazni-5,6 g.
Tola chiqishi – 35,7–36,7 foiz.
Tola uzunligi – 34,0–35,0 mm.
Metrik raqami – 5660–5960.
Tolaning uzilish kuchi – 4,5 gk.
1000 dona chigit vazni – 100-110 g.
Mikroneyri – 4,5.
Tola tipi – IV
O‘sish davri 115-127 kun.
Hosildorligi – 46,5 s/ga.

Mualliflar: A.A. Avtonomov va boshqalar.

1955-yil Davlat reyestriga kiritilgan.

Mamlakatimiz hududida Jizzax, Namangan, Sirdaryo, Toshkent va Farg‘ona viloyatlarida ekish uchun tavsiya qilingan.

Navning ustunlik tomonlari: Yuqori tezpisharlik, hosildorlik va tola chiqimiga ega. Hosil elementlarini yuqori surʼatda to‘plashi va ko‘saklarni erta muddatlarda ochilishi evaziga 1-oktabr muddatigacha hosilni to‘liq yig‘ishtirib olish imkoniyatini beradi. Fuzarioz vilt kasalligi, garmsel va tuproqdagi suv tanqisligiga bardoshli. Poyasini ixchamligi hisobiga ko‘chat sonini oshirish va qo‘sh qator usulida ekishga tavsiya etiladi. Mashina terimiga moslashgan.

Qayerda yaratilgan: Paxta seleksiyasi, urug‘chiligi va yetishtirish agrotexnologiyalari ilmiy tadqiqot instituti.

Mualliflar: Kimsanboyev O., Avtonomov V. A., Namazov Sh.E., Xusanov X. va boshqalar.

2020-yil Davlat reyestriga kiritilgan.

Mamlakatimiz hududida Surxondaryo viloyatida ekish uchun tavsiya qilingan.

Buxoro-6 naviga Gulsara navini chatishtirib olingan duragaylarni ko‘p yillik ko‘p martalab yakka tanlov yo‘li orqali analitik seleksiya usuli yordamida yaratilgan.

O‘suv davri 114-115 kun, o‘simlik bo‘yi 115-125 sm, bir dona ko‘sakdagi paxta vazni 6,1-6,3 g, tola chiqishi 37,5-39,1 foiz. 1000 dona chigit og‘irligi 114-120 g., tola uzunligi 1,18-1,25 dyuym, tola mikroneyri 4,3-4,5, nisbiy uzilish kuchi 34,5-36,0 gs/teks, hosildorligi 40-46 s/ga.

Qayerda yaratilgan: PSUYEAITI Qashqadaryo ITS.

Mualliflar: Djumayev Sh.B., Rahmatov I.M., Xo‘janazarov Sh.M., Ahmedov J.X. va Choriyev R.Sh.

2018-yil Davlat reyestriga kiritilgan.

Mamlakatimiz hududida Qashqadaryo viloyatida ekish uchun tavsiya qilingan.

O‘rta tolali. Morfologik tuzulishiga ko‘ra poyasi tik o‘sib 90-120 sm, tanasi yashil rangda o‘rtacha tuk bilan qoplangan. Ko‘sagi o‘rtacha 6,0-6,5 g, tuxumsimon dumaloq, cho‘zinchoq, silliq, tukli, chanoqlari juda yaxshi ochiladi, terimga qulay. 1000 dona chigitining og‘irligi 122-132 g, moydorligi 24,5 foizni tashkil etadi. Tolasining chiqimi 36,5-38,4 foiz, tola uzunligi 34,5-36,0 mm, metrik raqami 6100 (164), uzilish kuchi 4,4-4,6 gk, tola uzunligi 34,5-36,0 mm, nisbiy uzilish kuchi 26,0-27,3 gk/teks, mikroneyri-4,2.

Qayerda yaratilgan: O‘zbekiston Paxtachilik ilmiy-tadqiqot institutining Xorazm filiali

2002-yil Davlat reyestriga kiritilgan.

Mamlakatimiz hududida Qoraqalpog‘iston respublikasi va Xorazm viloyatida ekish uchun tavsiya qilingan.

Agar siz imlo xatolarini topsangiz, iltimos, matnni tanlab, Ctrl+Enter tugmalarini bosib bizga xabar bering

Imlo xatolari haqida hisobot

Quyidagi matn tahririyatimizga yuboriladi: